Pantang Larang Bayi Hidap G6PD, Mak Ayah Sila Alert! Salah Satunya, Tak Boleh Makan Ini

Fakta Perubatan Disemak oleh | Oleh

Diterbitkan pada 23/11/2020 . 3 minit bacaan
Share now

Pernahkah anda dengar mengenai penyakit kekurangan G6PD atau glucose-6-phosphate dehydrogenase deficiency?

Penyakit ini turut dikenali sebagai ‘favism’ kerana kebanyakan pesakit G6PD alah kepada kacang fava atau kacang parang.

G6PD merupakan satu penyakit yang berlaku secara turun temurun dan boleh menyebabkan pesakit alami hemolisis, terutamanya selepas terdedah kepada beberapa jenis jangkitan, makanan ataupun ubat-ubatan.

Ibu bapa mana yang tidak risau jika anak mereka didiagnosis dengan penyakit G6PD.

Usah risau, pesakit G6PD sebenarnya boleh hidup sihat seperti orang lain jika mereka kekal berpantang serta tidak mengambil makanan dan ubat-ubatan tertentu.

Oleh sebab itu, ia mungkin menjadi cabaran untuk ibu bapa dalam penyediaan makanan lebih-lebih lagi jika anda tidak pasti apa sebenarnya yang boleh menyebabkan anak anda diserang anemia.

Namun, sebelum itu mari kita baca serba sedikit tentang penyakit G6PD dalam kalangan kanak-kanak dan simptom-simptomnya.

Apa sebenarnya penyakit G6PD?

penyakit g6pd

Kekurangan G6PD merupakan satu penyakit genetik yang lazim berlaku dalam kalangan lelaki.

Penyakit ini berlaku apabila badan tidak mempunyai sejenis enzim yang dikenali sebagai glucose-6-phosphate dehydrogenase (G6PD).

Enzim ini mempunyai fungsi yang amat penting iaitu melindungi darah daripada pecah ketika ia sedang melawan jangkitan atau ketika mereka mengambil ubat-ubatan tertentu.

Dalam kalangan pesakit G6PD, enzim ini tidak dihasilkan dengan cukup atau tidak dapat berfungsi dengan baik. Masalah yang sering dihadapi oleh pesakit ialah anemia hemolitik dan jaundis yang berpanjangan.

Jaundis yang berpanjangan merupakan kondisi perubatan yang amat lazim dalam kalangan bayi yang baru lahir. Ini akan menyebabkan mereka mudah terdedah kepada komplikasi lain.

Anemia pula akan berlaku apabila badan pesakit tidak lagi mampu untuk menggantikan darah yang hilang.

Individu yang menghidap G6PD mempunyai kondisi ini sejak lahir. Walau bagaimanapun, bukan semua pesakit G6PD terkesan dengan penyakit ini dengan cara yang sama.

Simptom yang perlu ibu bapa perhatikan

Anak anda mungkin menghidap hemolisis jika:

  1. Muka mereka pucat. Anemia akan menyebabkan kulit menjadi pucat akibat kekurangan darah.
  2. Mata dan lidah yang kekuning-kuningan. Mereka yang menghidap G6PD akan alami jaundis ketika darah merah dalam badan mereka mula pecah.
  3. Air kencing berwarna coklat atau kuning gelap.
  4. Rasa letih.
  5. Susah bernafas dan degupan jantung laju.
  6. Demam.

Kanak-kanak yang diserang anemia hemolitik mungkin akan mengalami peningkatan suhu dalam masa 24 hingga 48 jam seterusnya.

Mereka juga akan jadi letih, rasa loya dan alami cirit birit. Dalam masa 6 hingga 24 jam, air kencing mereka akan jadi amat gelap dan wajah mula kelihatan pucat.

Jika anak anda mempunyai  kekurangan G6PD dan mengalami simptom di atas, pastikan anda membawanya berjumpa doktor secepat mungkin.

Dalam kes yang teruk, pesakit boleh menghidap hypovolemic shock akibat kehilangan darah dan cecair yang terlalu banyak daripada badan.

Apa yang pesakit G6PD harus elakkan?

Kepada ibu bapa, anda tidak perlu terlalu risau tentang keadaan anak anda kerana kebanyakan kanak-kanak dapat hidup seperti biasa walaupun mengalami G6PD.

Namun, ada beberapa jenis ubat dan makanan yang boleh menyebabkan sel darah merah dalam badan pecah.

Oleh sebab itu, mari kita lihat beberapa jenis makanan dan ubat-ubatan yang tidak boleh diambil oleh pesakit G6PD:

1. Kacang parang

penyakit g6pd

Hati-hati ya, jangan pernah bagi anak anda makan kacang parang! Pesakit G6PD boleh menghidap favism iaitu anemia hemolitik selepas makan kacang parang.

Pada awalnya, pakar tidak tahu wujudnya favism dalam kalangan mereka yang mempunyai G6PD. Mereka sangkakan reaksi ini terhasil akibat alergi terhadap debunga.

Walau bagaimanapun, setelah kajian selama bertahun-tahun dijalankan, mereka berjaya mengenal pasti bahan kimia yang bertanggungjawab iaitu vicine dan convicine.

Kedua-dua bahan kimia ini dapat ditemui dengan konsentrasi yang amat tinggi di dalam kacang parang, namun tidak di dalam kekacang jenis lain.

Sebagai langkah berjaga-jaga, elakkan makan makanan yang berasaskan soya. Selain itu, jangan makan makanan yang diperbuat dengan tepung yang mengandungi kacang parang.

2. Ubat anti malaria

penyakit g6pd

Primaquine, sejenis ubat anti malaria didapati dapat mencetuskan anemia hemolitik dalam kalangan pesakit G6PD.

Ubat ini merupakan satu-satunya ubat yang dapat menyingkirkan parasit malaria yang dorman daripada badan pesakit. 

Malah, ubat ini amat penting untuk mengelakkan malaria daripada menjangkiti pesakit semula.

Disebabkan kepentingan ubat ini dalam menyembuhkan malaria, ia sering diberikan kepada pesakit sebagai rawatan utama.

Namun, WHO telahpun mengeluarkan rekomendasi atas penggunaan primaquine. Menurut mereka, ubat ini tidak boleh digunakan ke atas mereka yang mempunyai penyakit kekurangan G6PD.

Selain itu, ada sesetengah air tonik yang mengandungi quinine. Oleh sebab itu, berhati-hati sebelum membeli air tonik dan baca dulu senarai ramuan untuk pastikan makanan tersebut selamat.

3. Naftalena dalam ubat gegat

Naftalena mungkin merupakan salah satu perkara yang ibu bapa kepada anak-anak G6PD boleh terlepas pandang.

Bahan kimia yang terkandung dalam ubat gegat boleh menyebabkan pesakit G6PD diserang anemia hemolitik. 

Bau ubat gegat juga kadangkala cukup untuk mencetuskan reaksi yang sama.

Selain itu, anak anda juga mungkin tidak boleh menggunakan ubat gigi yang mempunyai pudina. Mereka juga perlu elak daripada makan gula-gula yang berperisa menthol.

Kesimpulannya, anak G6PD boleh hidup normal seperti kanak-kanak lain, cuma ibu bapa perlu ‘alert’ dengan pantang larang yang perlu dipatuhi di atas.

Hello Health Group tidak memberikan nasihat perubatan, diagnosis atau rawatan.

Adakah artikel ini membantu anda?
happy unhappy
Rujukan

Anda mungkin berminat dengan artikel berikut

4 Kekurangan Zat Makanan yang Biasa Berlaku pada Kanak-kanak

Kanak-kanak seringkali tidak mengambil tahu tentang nutrisi pemakanan mereka, justeru, ibu bapa perlu peka tentang kekurangan zat dalam kanak-kanak

Fakta Perubatan Disemak oleh Panel Perubatan Hello Doktor
Ditulis oleh Helma Hassan
Keibubapaan, Pemakanan Kanak-kanak 12/09/2018 . 3 minit bacaan

Bolehkah Bayi Makan Makanan Pedas?

Apabila kanak-kanak membesar, mereka perlu membiasakan diri dengan pelbagai jenis makanan. Makanan bayi tidak semestinya hambar dan tidak menarik. Sesetengah pakar menyarankan ibu bapa memperkenalkan rasa yang berbeza ...

Fakta Perubatan Disemak oleh Panel Perubatan Hello Doktor
Ditulis oleh Helma Hassan
Keibubapaan, Penjagaan Kanak-kanak 03/09/2018 . 2 minit bacaan

4 Keperluan Nutrien untuk Anak Anda Sewaktu Puasa

Anak anda sudah mulai belajar berpuasa? Memperkenalkan anak anda dengan ibadah puasa mungkin penting dilakukan sejak usia muda.

Fakta Perubatan Disemak oleh Panel Perubatan Hello Doktor
Ditulis oleh Helma Hassan
Keibubapaan, Penjagaan Kanak-kanak 24/04/2018 . 2 minit bacaan

Artikel lain untuk anda

penyakit G6PD

Penghidap Penyakit G6PD Kena Elak Kacang Jenis Ini, BAHAYA Boleh Buat Sel Darah Pecah!

Fakta Perubatan Disemak oleh Dr. Joseph Tan
Ditulis oleh Fatin Zahra
Diterbitkan pada 23/07/2020 . 3 minit bacaan
G6PD Kekurangan Enzim yang Diwarisi

G6PD: Kekurangan Enzim yang Diwarisi

Fakta Perubatan Disemak oleh Dr. Joseph Tan
Ditulis oleh Asyikin Md Isa
Diterbitkan pada 27/06/2019 . 8 minit bacaan
avokado

Manfaat Avokado kepada Bayi

Fakta Perubatan Disemak oleh Panel Perubatan Hello Doktor
Ditulis oleh Helma Hassan
Diterbitkan pada 20/09/2018 . 2 minit bacaan
sayur

Tip Memujuk Anak Makan Sayur

Fakta Perubatan Disemak oleh Hello Doktor Medical Panel
Ditulis oleh Helma Hassan
Diterbitkan pada 12/09/2018 . 2 minit bacaan