Punca Tekanan Darah Tinggi

Oleh Fakta Perubatan Disemak oleh Dr. Gabriel Tang Pei Yung

Darah tinggi, boleh berlaku disebabkan oleh pelbagai faktor dan ia boleh dialami oleh sesiapa sahaja tanpa mengira jantina mahupun usia. Tetapi apakah punca darah tinggi?

Tekanan darah tinggi?

Tekanan darah tinggi adalah penyakit biasa di mana darah mengalir melalui saluran darah (arteri) pada tekanan yang lebih tinggi daripada normal. Turut dikenali sebagai hipertensi, ia merupakan penyakit senyap yang boleh membawa kepada komplikasi.

Umumnya jantung anda berfungsi sebagai alat mengepam di mana ia menguncup dan berehat. Tekanan darah dibaca dalam dua bacaan, contohnya, 140/75:

  • Tekanan sistolik – bilangan yang lebih tinggi (140 seperti contoh)
  • Tekanan darah diastolik – bilangan yang lebih rendah (75 seperti contoh)

Faktor kebarangkalian 

Seperti yang dinyatakan pada awal tadi, hipertensi boleh berlaku kepada mana-mana individu pada sebarang lapisan usia, dan pelbagai faktor boleh menjadi punca darah tinggi. Dianggarkan lebih 46 peratus individu dewasa di Amerika Syarikat mempunyai masalah tekanan darah tinggi yang konsisten. Mengalami hipertensi bermakna anda berisiko untuk mendapat penyakit jantung dan strok.

Dalam beberapa kajian yang dilakukan menunjukkan terdapat ciri-ciri tertentu atau faktor yang boleh meningkatkan risiko anda untuk mengalami masalah tekanan darah tinggi. Antara faktor-faktornya adalah seperti:

Lelaki

Berdasarkan kajian, individu lelaki secara keseluruhannya mempunyai risiko dan kecenderungan yang lebih tinggi untuk menghidapinya berbanding individu wanita.

Usia

Individu lebih berusia, cenderung mengalami kadar hipertensi yang lebih tinggi. Sebagai contoh, lebih daripada 77 peratus individu lelaki dan 75 peratus individu wanita berusia 65 tahun ke atas dianggarkan mempunyai tekanan darah tinggi. Manakala hanya lebih kurang 30 peratus individu lelaki dan hanya 19 peratus individu wanita berusia 44 tahun ke bawah mempunyai masalah hipertensi. 

Kadar kolesterol

Mempunyai kadar kolesterol dan paras gula dalam darah yang tinggi untuk satu tempoh masa yang lama turut boleh menjadi punca darah tinggi. 

Berat badan berlebihan

Banyak kajian mendedahkan bahawa individu yang mempunyai berat badan berlebihan atau gemuk meningkatkan kecenderungan anda untuk mengalami tekanan darah tinggi berbanding individu yang mempunyai berat badan normal. Malahan terdapat juga yang menyatakan, lebih 40 peratus mereka dengan berat badan berlebihan secara ketara didiagnosis mengalami hipertensi.

Jika anda mempunyai berat badan yang berlebihan, perkara terbaik yang boleh anda lakukan untuk mengurangkan risiko tekanan darah tinggi adalah dengan menurunkan berat badan. Cara yang paling mudah untuk melakukannya adalah dengan mengamalkan diet pemakanan yang sihat dan bersenam secara teratur.

Gaya hidup tidak aktif

Semakin anda tidak aktif, semakin tinggi risiko untuk mengembangkan masalah hipertensi tidak kira berapa usia anda. Untuk mengurangkan risiko, pastikan anda mendapatkan nasihat daripada pengamal perubatan yang bertauliah mengenai rutin senaman dan aktiviti fizikal yang bersesuaian dengan usia dan tahap kesihatan anda.

Punca darah tinggi

Selain daripada faktor yang disenaraikan di atas, berikut adalah antara beberapa perkara yang boleh menjadi punca darah tinggi untuk berlaku:

Genetik

Sesetengah penyelidik mempercayai bahawa genetik tertentu di dalam DNA anda turut boleh menyebabkan wujudnya hipertensi. Sememangnya hampir tiada apa yang boleh dilakukan untuk mengubah genetik anda.

Tetapi mengetahui bahawa terdapat ahli keluarga seperti ibu bapa, datuk atau nenek, mahupun adik-beradik yang mempunyai hipertensi, sudah tentu dapat membantu pakar perubatan untuk menentukan jika anda mungkin berisiko untuk turut mengalaminya.

Pengambilan garam

Umumnya, pengambilan garam secara berlebihan, sama ada secara langsung atau garam yang terkandung dalam makanan diproses, akan meningkatkan risiko untuk mengalami tekanan darah tinggi. 

American Heart Association mencadangkan pengambilan garam sehari hanya pada kadar kurang daripada 1,500 miligram (mg). Walau bagaimanapun, dikatakan kebanyakan individu di negara tersebut mengambil lebih daripada 3,400 mg garam sehari.

Pengambilan garam secara berlebihan untuk tempoh jangka masa yang panjang akan meningkatkan kecenderungan untuk mengalami strok, masalah jantung serta masalah kesihatan lain. 

Namun, pengambilan garam yang disyorkan itu sudah tentunya berbeza bagi individu yang lebih berusia, mereka yang menghidapi diabetes atau masalah buah pinggang. 

Kurang kalium

Jika pengambilan garam yang berlebihan dikatakan punca darah tinggi, sebaliknya kekurangan kalium di dalam badan juga turut boleh menjadi salah satu puncanya. Individu yang mengambil makanan dengan kalium dalam jumlah yang seimbang, akan kurang berisiko untuk mempunyai masalah tekanan darah tinggi. 

American Heart Association mencadangkan untuk mengambil antara 3,500 hingga 5,000 mg kalium dalam sehari. Sudah tentu, setiap perkara yang diambil secara berlebihan akan mengundang kesan sampingan, begitu juga dengan kalium.

Mengambil kalium dalam jumlah yang terlalu banyak akan menyebabkan masalah berkaitan jantung. Jadi untuk mengetahui jumlah kalium yang sesuai dengan anda, pastikan anda berjumpa dan melakukan rundingan dengan doktor perubatan anda. 

Ubat-ubatan

Sesetengah ubat-ubatan tertentu turut boleh menjadi punca darah tinggi. Pengambilan ubatan tertentu akan meningkatkan risiko tekanan darah tinggi sebagai kesan sampingan. Bergantung kepada keadaan dan tahap kesihatan anda, doktor boleh menyesuaikan dos ubatan, mengubah jenis ubat atau merawat masalah tekanan darah tinggi yang dialami dengan cara yang berasingan.

Bagi sesetengah individu, keadaan kesihatan tertentu boleh mendasari punca darah tinggi. Merawat masalah kesihatan yang dihadapi akan dapat membantu mengurangkan tekanan darah tinggi yang dialami.

Masalah buah pinggang

Buah pinggang merupakan organ yang sangat penting. Ia bertanggungjawab dalam menjalankan fungsi untuk menyingkirkan bahan buangan dan toksin ketika anda kencing. Tetapi buah pinggang yang mempunyai masalah tidak akan dapat berfungsi dengan baik.

Banyak perkara yang boleh menjejaskan fungsi buah pinggang. Jika doktor mengesyaki anda mempunyai masalah buah pinggang yang tidak berfungsi, mereka akan melakukan beberapa ujian darah untuk mengesahkan diagnosis yang dilakukan.

Komplikasi yang mungkin berlaku

Mengalami tekanan darah yang tinggi akan meningkatkan risiko untuk mengalami komplikasi atau masalah kesihatan seperti:

Otak

  • Serangan strok (angin ahmar)
  • Strok ringan dan sementara (Transient Ischaemic Attack)

Jantung

  • Penyakit jantung koronari
  • Kegagalan jantung kongestif
  • Left Ventricular Hypertrophy

Mata

  • Pendarahan dan kerosakan pada kawasan sensitif dalam mata
  • Retinopati hipertensi

Buah pinggang

  • Kegagalan fungsi buah pinggang

Penyakit vaskular periferal

  • Aneurysm
  • Kehilangan satu atau lebih denyut nadi

Kesimpulan 

Terdapat beberapa punca darah tinggi yang boleh diatasi dengan mengubah gaya hidup seperti menjaga aspek pemakanan dan melakukan senaman secara teratur. Jika terdapat sebarang pertanyaan, pastikan anda merujuk kepada doktor perubatan yang bertauliah. Jangan pula bertanya kepada Dr. Google semata-mata, okay?

Hello Health Group tidak menyediakan nasihat perubatan, diagnosis, atau rawatan.

Tarikh Reviu: Januari 28, 2020 | Kali terakhir kemaskini: Januari 27, 2020

Anda mungkin berminat dengan artikel berikut